Kiedy nadchodzi czas na zmianę pracy - 7 sygnałów, których nie warto ignorować

Zmiana pracy to jedna z tych decyzji, które potrafią budzić jednocześnie nadzieję i obawę. Z jednej strony pojawia się myśl: „Potrzebuję czegoś innego”. Z drugiej - pytania o pieniądze, bezpieczeństwo, rodzinę, przyszłość i to, czy w nowej pracy będzie lepiej niż w obecnej.

Nie każda frustracja oznacza, że trzeba złożyć wypowiedzenie. Czasem potrzebna jest rozmowa z przełożonym, zmiana zakresu obowiązków, odpoczynek albo zdobycie nowych kompetencji. Bywa jednak i tak, że kolejne próby poprawienia sytuacji niewiele zmieniają, ponieważ problem jest głębszy: obecna praca po prostu do nas nie pasuje.

Warto wtedy zadać sobie pytanie: „Czy ta praca jest dobrze dopasowana do mojego sposobu funkcjonowania, zainteresowań, umiejętności i wartości?”

Takie podejście jest bliskie metodologii testu Kompas Kariery®, który bada profil zawodowy człowieka pod kątem czterech obszarów: osobowości, zainteresowań, umiejętności i wartości. Dopiero spojrzenie na nie razem pozwala lepiej ocenić, czy dana ścieżka zawodowa jest dla nas właściwa.

1. Czujesz, że jesteś „nie na swoim miejscu”

Jednym z pierwszych sygnałów może być poczucie niedopasowania.

Nie chodzi o zwykłe zmęczenie po trudnym tygodniu. Bardziej niepokojąca jest sytuacja, w której przez dłuższy czas masz wrażenie, że charakter wykonywanej pracy nie odpowiada temu, jak naturalnie lubisz działać.

Przykładowo:

• preferujesz spokojne, uporządkowane środowisko, a większość dnia spędzasz w ciągłym chaosie;
• lubisz pracę z ludźmi, pomaganie i wyjaśnianie, a Twoje obowiązki polegają niemal wyłącznie na pracy z dokumentami;
• interesują Cię zadania analityczne, ale stanowisko nie daje Ci możliwości analizowania i rozwiązywania problemów;
• potrzebujesz różnorodności i elastyczności, a praca jest bardzo powtarzalna;
• cenisz niezależność, ale niemal każda decyzja wymaga kilku poziomów akceptacji.

2. Twoje zainteresowania zawodowe są gdzie indziej

Możesz dobrze wykonywać swoją pracę i jednocześnie coraz wyraźniej czuć, że chciałbyś zajmować się czymś innym.

To drugi sygnał.

Kompetencja nie musi oznaczać dopasowania, bo możesz być dobrym księgowym, ale nie czerpać satysfakcji z pracy z liczbami. Możesz być świetnym menedżerem, ale bardziej interesować się tworzeniem lub analizowaniem niż pracą z ludźmi.

W Kompasie Kariery zainteresowania zawodowe są jednym z czterech podstawowych elementów profilu. Test pokazuje, że zainteresowania mogą być związane z Pomaganiem, Wyrażaniem, Wpływaniem, Analizowaniem i Wykonywaniem.

Jeżeli przez lata rozwijasz się w jednym kierunku, ale coraz mocniej przyciąga Cię inny rodzaj aktywności, warto potraktować to jako ważny sygnał - niekoniecznie jako impuls do natychmiastowej zmiany pracy, ale jako temat do zbadania.

3. Masz umiejętności, których w obecnej pracy nie wykorzystujesz

To jeden z bardziej niedocenianych powodów zmiany pracy. Człowiek może mieć doświadczenie, wiedzę i zdolności, które pozostają niewykorzystane. Warto się zastanowić:

• W czym jestem naprawdę dobry?
• Jakie zadania są dla mnie łatwe do wykonania?
• Za jakie działania inni najczęściej mnie chwalą?
• Które moje umiejętności są obecnie wykorzystywane, a które pozostają niewykorzystane?

Wykonując Test Kompas Kariery masz do dyspozycji praktyczne narzędzie jakim jest Interaktywny Plan Działania, który pozwala porównać wymagania konkretnego zawodu z profilem człowieka: jego zainteresowaniami, umiejętnościami, doświadczeniem, osobowością i wartościami.

To bardzo praktyczne podejście. Zamiast pytać wyłącznie: „Jaką pracę mógłbym dostać?” warto zapytać: „W jakiej pracy moje mocne strony będą rzeczywiście wykorzystane?”.

4. Twoje wartości nie pasują do miejsca pracy

Można np. mieć stabilną sytuację zawodową, być docenianym i lubianym i jednocześnie czuć, że coś jest nie tak. Dlaczego? Ponieważ nie dla wszystkich stabilność i uznanie są najważniejszymi wartościami mającymi wpływ na satysfakcję z pracy.

Dla niektórych osób ważne mogą być: niezależność, elastyczność, a dla innych: rozwój, możliwość pomagania innym czy wyzwania. Jeszcze inni bardziej cenią: bezpieczeństwo, różnorodność czy dobrą organizację pracy.

Jeżeli środowisko pracy nie spełnia Twoich oczekiwań, a powody, dla których pracujesz są inne niż tylko finansowe to już po kilku miesiącach możesz doświadczyć braku satysfakcji z takiej pracy.

Wyobraź sobie osobę, dla której bardzo ważne są elastyczne godziny pracy ze względu na rodzinę, bo ma dzieci w wieku wczesnoszkolnym. Dostaje atrakcyjny finansowo awans, ale wiąże się on z dyspozycyjnością i częstymi wyjazdami. Formalnie to „awans”. Z perspektywy wartości tej osoby może jednak oznaczać pogorszenie jakości życia i stres związany z utrudnieniami w opiece nad dziećmi.

Dlatego przed zmianą pracy warto sobie uświadomić: „Co naprawdę jest dla mnie ważne w pracy?” i „Czy obecne stanowisko daje mi realną możliwość życia zgodnie z tymi wartościami?”.

5. Pieniądze są jedynym argumentem, żeby zostać

To może być najważniejszy sygnał.

Wysokie wynagrodzenie jest ważne. Trudno jednak budować dobrą decyzję zawodową wyłącznie na wysokości pensji. Warto sprawdzić, czy zdanie: „Nie lubię tej pracy, ale dobrze płacą” nie jest prawdziwe.

Nie oznacza to, że należy lekkomyślnie rezygnować z dobrze płatnej pracy. Przeciwnie - decyzja powinna uwzględniać również sytuację finansową i zobowiązania. Jednak poza kwestiami finansowymi dużo ważniejsze dla kogoś może się okazać niedopasowanie obecnej pracy do jego potencjału, zainteresowań i wartości, bo w praktyce nie jeden powód, ale zwykle kilka wpływa na ogólną satysfakcję z pracy lub jej brak.

6. Awans nie rozwiązuje problemu

Czasami myślimy: „Gdy awansuję, sytuacja się poprawi.” Ale jeśli problemem jest niedopasowanie do rodzaju pracy, awans może go nawet pogłębić.

Większa odpowiedzialność nie zawsze oznacza większą satysfakcję. Awans może oznaczać inny zakres obowiązków, inny rodzaj pracy, potrzebę wykorzystania innych kompetencji. Czasami taka zmiana może być „strzałem w dziesiątkę”, ale równie dobrze może być uderzeniem „w płot”, gdy nowe stanowisko jest jeszcze mniej dopasowane do Twojego profilu niż obecne. Więcej zarządzania nie rozwiąże problemu, gdy Ty najbardziej lubisz pracę ekspercką. Awans może wymagać od Ciebie więcej kontaktów z ludźmi, podczas gdy ty najlepiej funkcjonujesz w pracy indywidualnej. Może też zabrać Ci czas na zadania, które naprawdę lubisz.

Dlatego przed przyjęciem awansu warto wykonać dokładnie tę samą analizę, co przed zmianą pracy: „Czy nowe stanowisko pasuje do mojego profilu?”. Interaktywny Plan Działania Kompasu Kariery może pomóc w odpowiedzi na to pytanie. Został zaprojektowany właśnie po to, aby porównywać wymagania konkretnego zawodu z profilem człowieka.

7. W kolejnych miejscach pracy powtarza się ten sam schemat

Jeżeli zmieniasz firmę, ale po kilku miesiącach ponownie pojawia się:

• frustracja,
• poczucie niedopasowania,
• znużenie,
• brak satysfakcji,

warto zatrzymać się i zadać sobie pytanie: „Czy problem rzeczywiście leży w miejscu pracy, czy może wybieram stanowiska pracy według niewłaściwego kryterium?”.

Sama zmiana pracodawcy nie musi rozwiązać problemu, jeśli rodzaj pracy pozostaje ten sam. Jeżeli ktoś nie lubi określonego typu zadań, przejście z jednej firmy do drugiej, ale na niemal identyczne stanowisko, może niewiele zmienić.

Czasem potrzebna jest nie zmiana firmy, ale zmiana kierunku zawodowego. Czas na zmianę pracy nie zawsze przychodzi wtedy, gdy masz już wszystkiego dość. Czasem przychodzi wtedy, gdy coraz wyraźniej widzisz, że obecna praca nie jest już miejscem, w którym możesz dobrze wykorzystać swój potencjał, zainteresowania, umiejętności i wartości.

Elżbieta Wrotek